De nieuwe ZZP-wetgeving: einde aan onzekerheid?

Voor welke opdracht mag je als opdrachtgever een zzp’er inhuren en wanneer is iemand eigenlijk een werknemer? Over deze vraag is al een lange tijd een discussie gaande. De Wet DBA moest opdrachtgevers en zzp’ers duidelijkheid geven over de onderlinge arbeidsrelatie. Deze wet voldoet echter niet aan de verwachtingen en is een doorn in het oog voor veel opdrachtgevers en hun zzp’ers. Het kabinet heeft daarom een pakket aan maatregelen aangekondigd die de Wet DBA moet vervangen. In deze blog zet ik de plannen van het kabinet uiteen en geef ik aan wat dit voor jou als opdrachtgever zal betekenen.  

Maatregelen kabinet

Het kabinet heeft de volgende drie maatregelen aangekondigd en uitgewerkt:

  1. Invoering van een minimumtarief voor zzp’ers van € 16,- per uur.
  2. Een zelfstandigenverklaring voor zzp’ers die meer dan € 75,- per uur verdienen en een overeenkomst hebben van minimaal 1 jaar. De zelfstandigenverklaring geeft vooraf zekerheid over onder andere loonheffing en werknemersverzekeringen.
  3. Een opdrachtgeversverklaring die je kunt krijgen door een webmodule in te vullen. Als uit de beantwoording van de vragen blijkt dat een zzp’er de opdracht mag doen (er buiten dienstbetrekking mag worden gewerkt) krijg je de opdrachtgeversverklaring. Deze geeft vooraf zekerheid dat er geen naheffingen komen van de loonbelasting en de werknemersverzekeringen, mits de webmodule naar waarheid is ingevuld.

Minimumtarief voor zzp’ers

Om meer bescherming tegen armoede te bieden aan de groep kwetsbare zelfstandigen aan de onderkant van de arbeidsmarkt, regelt het wetsvoorstel dat jij de door jou ingeschakelde zzp’ers straks een minimumtarief dient te betalen van € 16,- per uur exclusief BTW. Het minimumtarief is van toepassing op zelfstandigen, die werken op basis van een andere overeenkomst dan een arbeidsovereenkomst of een publiekrechtelijke aanstelling.

De direct aan de opdracht toerekenbare kosten zijn niet meegenomen voor de berekening van de hoogte van het uurtarief. Om te beoordelen of minimaal € 16,- per uur exclusief omzetbelasting is betaald, dienen deze directe kosten wel in acht genomen te worden. Indien een vergoeding of prijs inclusief kosten overeengekomen wordt, dienen de direct aan de opdracht toerekenbare kosten in mindering te worden gebracht op de vergoeding of prijs om tot een controle van het uurtarief te komen. De berekening van de arbeidsbeloning per arbeidsuur kan worden gevat in de volgende formule: (vergoeding voor de opdracht exclusief omzetbelasting -/- direct aan de opdracht toe te rekenen kosten) / aantal direct aan de opdracht toe te rekenen uren. Het resulterende uurtarief dient vervolgens gelijk aan of hoger dan € 16,- te zijn.

Wat betekent dit voor jou als opdrachtgever?

De verantwoordelijkheid voor het controleren en betalen van het minimumtarief wordt neergelegd bij de opdrachtgever. De zzp’er zal voorafgaand aan elke opdracht een inschatting moeten maken van de directe kosten en uren. Hij moet deze gegevens in de vorm van een uren- en kostenoverzicht aan jou overleggen (door het verstrekken van een offerte), zodat jij kan nagaan of er voldaan zal worden aan het minimumtarief. De zzp’er moet ook na afloop van de opdracht aan jou een uren- en kostenoverzicht verstrekken. Als achteraf blijkt dat meer directe kosten en/of uren zijn gemaakt dan vooraf ingeschat waardoor het tarief onder het minimumtarief uitkomt, dan ben je verplicht om bij te betalen. Hiermee wordt voorkomen dat vooraf bewust een te laag aantal uren of te lage kosten worden ‘geschat’ om zo te voldoen aan het minimumtarief.

Je wordt dus verplicht om zowel vooraf als achteraf te beoordelen of de door de zzp’er verstrekte gegevens aannemelijk zijn. Een deel van het ondernemersrisico verschuift hierdoor feitelijk naar jou als opdrachtgever. Om te voorkomen dat je achteraf veel bij moet betalen, is het van belang om niet blindelings af te gaan op de informatie die de zzp’er jou verstrekt, maar zelf actief te onderzoeken of de aangeleverde informatief klopt en volledig is, bijvoorbeeld door aanvullende vragen te stellen, informatie op te vragen of door het maken van kostenvergelijkingen. De beoordeling inclusief achterliggende stukken en het bewijs van betaling dien je op te nemen in jouw administratie.

Samen met de zzp’er dien je zelf te beoordelen welke kosten en tijd direct aan de opdracht toerekenbaar zijn. In de wet wordt een niet-limitatieve lijst opgenomen met kosten en uren die in ieder geval niet direct toerekenbaar zijn. Kosten en uren die niet in het wetsartikel staan, zullen zelf beoordeeld moeten worden. Daarnaast wordt voor reiskosten en-uren aangegeven in hoeverre deze geacht worden toerekenbaar te zijn aan de opdracht en voor welk bedrag de reiskosten en -uren meegenomen moeten worden voor de berekening van het minimumtarief. Dit geldt ook voor materiaalkosten. Hoe deze lijst eruit komt te zien, is nog onbekend.  

Zelfstandigenverklaring

Zoals hiervoor al aangegeven bestaat onder de Wet DBA veel onduidelijkheid wanneer er wordt gewerkt in dienstbetrekking. Opdrachtgevers willen niet onverwacht worden geconfronteerd met een naheffingsaanslag loonheffingen en de werkgeversverplichtingen die bij een arbeidsovereenkomst horen en zijn daardoor nu soms huiverig om zelfstandigen in te huren. Dit geeft onzekerheid en levert onrust op.

Om ondernemers aan de bovenkant van de arbeidsmarkt en hun opdrachtgevers de zekerheid te bieden dat ze buiten dienstbetrekking werken, komt er een zelfstandigenverklaring. Daarmee kan je samen met je zzp’er zekerheid krijgen dat er geen sprake is van een dienstbetrekking en zekerheid over de eventuele arbeidsrechtelijke gevolgen.

Om gebruik te kunnen maken van de opt-out, dient aan een aantal voorwaarden te worden voldaan:

  • In de overeenkomst is opgenomen dat jullie de bedoeling hebben geen arbeidsovereenkomst te sluiten;
  • De arbeidsbeloning bedraagt minimaal € 75,- per uur en wordt tijdig betaalt. Aan deze eis is alleen voldaan als ook daadwerkelijk minimaal € 75,- per uur is betaald. Je moet als opdrachtgever vooraf vaststellen dat naar verwachting minimaal € 75,- per uur wordt betaald en je moet ook achteraf vaststellen dat dit bedrag daadwerkelijk is betaald. Om dit achteraf te kunnen te stellen, moet de opdrachtnemer na afloop van de werkzaamheden een overzicht aan jou verstrekken van de direct aan de opdracht toerekenbare kosten en uren. Het is van belang dat je dit overzicht controleert en dus niet blindelings vertrouwt op het overzicht. Zowel het document waaruit de vaststelling blijkt als het overzicht van de opdrachtnemer, dien je op te nemen in je administratie. De arbeidsbeloning van minimaal € 75,- per uur moet uiterlijk 30 dagen na de dag waarop de opdrachtnemer het hiervoor bedoelde overzicht heeft verstrekt, zijn betaald;
  • De overeenkomst wordt aangegaan voor maximaal 1 jaar. Voor deze voorwaarde komt een samentelregeling. Alle werkzaamheden door een zzp’er voor dezelfde opdrachtgever tellen mee, ongeacht de contractvorm. Als na afronding van een opdracht minimaal 6 maanden geen werkzaamheden voor jou zijn verricht, start bij aanvang van de werkzaamheden een nieuwe termijn van een jaar. Wanneer werkzaamheden uitlopen en langer duren dan een jaar, geldt de zelfstandigenverklaring niet meer voor de periode na dat jaar;
  • De opdrachtnemer moet bij de Kamer van Koophandel ingeschreven staan.
  • Samen met je opdrachtnemer teken je beiden voor aanvang van de werkzaamheden de zelfstandigenverklaring.
  • Tot slot dien je samen met je opdrachtnemer aan een aantal administratieve voorwaarden te voldoen.

Als aan de voorwaarden is voldaan, ben je als opdrachtgever gevrijwaard van loonheffingen, ook als achteraf blijkt dat toch sprake was van een dienstbetrekking. De reikwijdte van de opt-out wordt uitgebreid naar een deel van het arbeidsrecht en (onder voorwaarden) naar de toepasselijkheid van pensioenen en cao’s. Een zzp’er met een zelfstandigenverklaring kan bijvoorbeeld geen aanspraak meer maken op loondoorbetaling bij ziekte of een transitievergoeding, ook als achteraf blijkt dat toch sprake was van een arbeidsovereenkomst. Goed nieuws dus.

Gevolgen van een ongeldige zelfstandigenverklaring

Het is heel belangrijk dat aan alle voorwaarden voor de zelfstandigenverklaring wordt voldaan. Als namelijk blijkt dat niet aan alle voorwaarden is voldaan, is de zelfstandigenverklaring ongeldig, en zijn de hiervoor beschreven volgen van een geldige zelfstandigenverklaring niet van toepassing. Dat wil zeggen dat toch sprake kan zijn van een dienstbetrekking.

Als na afloop van de opdracht, bijvoorbeeld uit het door de zzp’er verstrekte overzicht, blijkt dat enkel niet voldaan is aan de voorwaarde dat minimaal een arbeidsbeloning van € 75,- per uur is betaald, en je betaalt binnen de daarvoor geldende termijn alsnog een extra bedrag om op minimaal € 75,- per uur uit te komen, dan is alsnog aan de voorwaarden voor een zelfstandigenverklaring voldaan.

Als niet aan alle voorwaarden wordt voldaan, zal je samen met je opdrachtnemer moeten beoordelen of er al dan niet sprake is van een arbeidsovereenkomst en/of een(fictieve) dienstbetrekking. In mijn vorige blog heb ik tips gegeven waar je op kunt letten om te voorkomen dat sprake is van een dienstbetrekking. Deze blog lees je hier. Hoewel het in eerste instantie aan jou en je opdrachtnemer zelf is om de kwalificatie van de arbeidsrelatie te toetsen, kan in het kader van de wetgeving waarop zij toezicht houden deze toets ook plaatsvinden door de Belastingdienst en UWV.

Als sprake is van een arbeidsovereenkomst en/of (fictieve) dienstbetrekking, dan gelden de normale rechten en verplichtingen die daaruit voortvloeien. Je zult in dat geval onder andere loonheffingen moeten afdragen en voldoen. Zo nodig moet dit met terugwerkende kracht door middel van het indienen van een correctiebericht. Doe je dit niet, dan kan de Belastingdienst een naheffingsaanslag en een boete opleggen. Dat wil je dus zeker voorkomen.

Nog even geduld

Met bovenstaande maatregelen zoekt het kabinet een balans tussen enerzijds ruimte geven aan ondernemers, en anderzijds het beschermen van kwetsbare zelfstandigen tegen armoede. De concept-wetsvoorstellen voor invoering van het minimumtarief en de zelfstandigenverklaring zijn eind oktober 2019 uitgezet voor internetconsultatie. Naar verwachting wordt het definitieve wetsvoorstel voor de zomer van 2020 aangeboden aan de Tweede Kamer. Invoering van het minimumtarief en de zelfstandigenverklaring wordt niet voor 2021 verwacht, we moeten dus nog even geduld hebben. Voor de webmodule is geen wetswijziging nodig. Mogelijk wordt de webmodule al in de zomer van 2020 in gebruik genomen.

Op onze blogpagina houden wij je in ieder geval op de hoogte van de ontwikkelingen!

Related Posts

Privacy-voorkeuren
Onze website deelt net als heel veel andere websites koekjes - beter gezegd: cookies - uit wanneer je deze bezoekt. Dit zijn kleine (tijdelijke) tekstbestanden voor je pc.

Dankzij deze cookies hoef je niet steeds dezelfde informatie in te voeren of te downloaden wanneer je onze website weer bezoekt. Lekker handig :-) Daarnaast helpen ze ons om te bekijken hoe jij en andere bezoekers onze website gebruiken en hoe wij de website en onze service beter en klantvriendelijker kunnen maken. En ja, we gebruiken ze ook voor marketingdoeleinden.

Daarnaast maakt onze website gebruik van JavaScript. Hiermee proberen we mooie dingen te doen, soms in combinatie met cookies en (web)beacons.

Cookies accepteren
Als je onze sites in optima forma wilt gebruiken, dan is het nodig dat je onze cookies accepteert. Misschien heb je dat al standaard zo ingesteld, super! Heb je dat nog niet gedaan, dan is dat heel makkelijk. Je kan onze cookies op twee manieren accepteren: de cookiemelding die je op je eerste bezoek ziet sluiten of simpelweg verdergaan op onze sites.